فسخ نکاح بدلیل جنون هر کدام از زوجین
عقد نکاح، بدلیل ویژگیهای خاصش با سایر عقود تفاوتهای زیادی دارد. هرچند در این عقد هم در صورت بروز عواملی عقد فسخ خواهد شد، اما مواردی که منتهی به این نتیجه میشود با سایر عقود متفاوت است.
یکی از عللی که میتواند فسخ ازدواج را بدنبال داشته باشد جنون هر یک از زوجین است. علاوه بر این در صورت توافق زوجین در خصوص بند ب سند نکاحیه یا بروز عسر و حرج برای زوجه در نتیجه جنون شوهر، این عارضه میتواند موجبی برای وکالت زوجه در طلاق باشد. در نظام حقوقی ایران جنون هر یک از زوجین با رعایت شرایطی موجب فسخ نکاح میشود.
شرط اول استقرار جنون است، این بیماری انواع، اقسام و درجات مختلفی دارد. در دسته بندی رایج در نظام حقوقی ما جنون به دو دسته ((دائمی))و ((ادواری))تقسیم میشود. باید توجه داشت این تقسیم بندی در اثر جنون در فسخ نکاح تأثیری ندارد بلکه شرط لازم برای تأثیر آن استقرار جنون است. (خواه دائمی خواه ادواری)
شرط دوم به زمان تحقق جنون مربوط است. در این شرایط میان زن و مرد تفاوتی وجود دارد به این ترتیب که جنون زوجه در صورتی موجب حق فسخ برای مرد خواهد بود که عیب مزبور در حال عقد وجود داشته باشد. لذا اگر زنی بعد از ازدواج خود مجنون شود، مرد حق فسخ نکاح را به استناد این عیب نخواهد داشت. اما جنون در مرد هرگاه بعد از عقد هم حادث شود، موجب حق فسخ برای زن خواهد برد.
باید توجه داشت که خیار فسخ فوری است و اگر طرفی که حق فسخ دارد، بعد از اطلاع از علت فسخ، نکاح را فسخ نکند، خیار او ساقط میشود. البته به این شرط که به حق فسخ و فوریت آن علم داشته باشد. تشخیص مدت لازم برای امکان استفاده از خیار، بنظر عرف و عادت است.
رسیدگی به فسخ نکاح در صلاحیت دادگاه خانواده است و ثبت آن مستند به قانون حمایت خانواده الزامی است، هرچند که رعایت ترتیباتی که برای طلاق مقرر است در فسخ نکاح شرط نیست.
مارال ابراهیمی
وکیل پایه یک دادگستری
